the bark of a tree and not the tree (buiten en binnen: zijn)

er zijn boeken die ik leef, naast dat ik ze lees. boeken waar ik mee leef, die meeleven—omdat ze me ergens raken waar weinig andere boeken (/ mensen) bij in de buurt komen. een boek als metgezel, als brug naar een wereld waarvan ik niet wist dat een groot deel van mij zich daar doorgaans bevindt.

(to read these books was to be held, schrijft suzanne scanlon.)

soms reiken boeken simpelweg naar binnen, zonder waarschuwing of vragen om toestemming. weerklank/ resonantie. (byung-chul han schrijft in over het verdwijnen van rituelen: ‘resonantie is geen echo van het 'zelf'. resonantie impliceert de dimensie van het andere. ze betekent samenklank.’)

*

(..) something broke in me and left me with a nerve split in two. in the beginning the extremities linked to the cut hurt me so badly that i paled in pain and perplexity. however the split places gradually scarred over. until coldly, i no longer hurt. i changed, without planning to. i used to look at you from my inside outward and from the inside of you, which because of love, i could guess. after the scarring i started to look at you from the outside in. and also to see myself from the outside in: i had transformed myself into a heap of facts and actions whose only root was in the domain of logic. at first i couldn't associate me with myself. where am i? i wondered. and the one who answered was a stranger who told me coldly and categorically: you are yourself. slowly, as i stopped looking for myself i ended up distracted and without purpose. i'm good at theorizing. i, who empirically live. i dialogue with myself: i expose and wonder what was exposed, i expose and refute, i pose questions to an invisible audience and they spur me on with their replies. when i look at myself from the outside in i am the bark of a tree and not the tree. i didn't feel pleasure. after i recovered my contact with myself i impregnated myself and the result was the agitated birth of a pleasure completely different from what they call pleasure. (clarice lispector, a breath of life p38/ tr. johnny lorenz (penguin modern classics)

clarice lispector lezen betekent totaal uit mijn lood worden geslagen, iedere keer weer. haar werk is persoonlijk, was dat voor haar (i write as if to save someone's life. probably my own, schreef ze in a breath of life. ja het is fictie maar.) en is dat voor mij. ik bedoel: ze schreef over dingen die ook van mij zijn; ze schreef over de knopen die ik in mijn eigen leven heb gelegd—leven, lijf, ziel.

las ik haar zo lang niet omdat ik mezelf niet lezen kon (dat lukt nog altijd zelden) en haar werk me, ondanks mijn diepe bewondering, een ongemakkelijk gevoel bezorgde; ik de aantrekkingskracht niet begreep/ op waarde kon schatten?

ik geloof niet dat ik ooit op een dergelijke manier door een schrijver ben gezien. dit is absurd, schiet almaar door mijn hoofd.

* 

a pleasure completely different from what they call pleasure, doet me denken aan wat audre lorde in sister outsider over ‘the erotic’ schreef. onder andere: it is an internal sense of satisfaction. en: the erotic is a measure between the beginnings of our sense of self and the chaos of our strongest feelings.

bovenal: the erotic is not a question only of what we do; it is a question of how acutely and fully we can feel in the doing. once we know the extent to which we are capable of feeling that sense of satisfaction and completion, we can then observe which of our various life endeavors brings us closest to that fullness.  

* 

lispector's lef beangstigt me. hoe durfde ze. en ook: hoe? ze was in staat te schrijven over situaties, etcetera, die voor mij vaak onvertaalbaar lijken. (niet alleen herkenning dus maar ook ongeloof over wat ze flikt.)

ideeën opschrijven lijkt eenvoudig, tot je het probeert: het denken in mijn hoofd bestaat niet uit woorden, taal, is eerder een samenraapsel: de aanraking van het moment zelf met associaties, herinneringen, sensaties (&c—); de aanraking van binnen met buiten. (emerson over schrijven: it is the blending of experience with the present action of the mind.) lispector lezen betekent herinnerd worden aan die liminal space, het geworstel van zowel buiten en binnen: zijn, en de relatie van het lijf met tijd en ruimte en, wellicht, ziel. en nergens iets van begrijpen. wel: getuige zijn. 

maar lispector lezen gaat niet over begrijpen wat er staat geschreven. ik heb onlangs iemand horen beweren dat ze niet schreef om te begrijpen maar juist dat tegenovergestelde: de confrontatie aangaan met het niet-begrijpen. oh, al haar personages zoeken heel hard naar een antwoord maar lispectors 'verhalen' beweging daar nooit echt naartoe. vinden is niet de intentie. lispector peurt graag in momenten, ideeën, twijfels: dook in rabbit holes. en de rabbit hole altijd het zelf, in relatie met. wat dat dan ook mag betekenen: dat onderzoek naar het onverklaarbare, mystieke element van iemand-zijn. ieder boek een spiritueel experiment.

*

(de relatie van ziel met het aanraakbare
                      het onbevattelijke met logica
het zoeken naar een balans—hoe hier te zijn maar ook daar, alsof een andere dimensie (niet letterlijk maar figuurlijk voorbij de afmetingen van wat we kennen). of hoe het daar met hier te vervlechten.)

(oh, hoe te schrijven over clarice lispector.) 

scribbling sisters

1 augustus 2024

oh, amina cains a horse at night is deceptively thin. ik heb tot nu toe ongeveer twintig pagina's gelezen maar het voelt alsof ze ook dingen schrijft, heeft geschreven, die niet op papier staan. misschien the ghosts of former drafts, maar ik denk dat haar schrijven dense is zonder dat expres te willen zijn. ze verbergt haar bedoelingen en ideeën niet onder een lading nonsens—en toch is er van alles mogelijk, zoveel ruimte. waarmee ik bedoel dat ze de lezer niets oplegt.

(“we project our own self, what we want and what we want another person to be.” p25
“i project what i want, what i'm obsessed with, onto my writing more than any other place.” p26)

wat me zo boeit is dat schrijvers als cain en suzanne scanlon (ik lees nu, na onlangs committed te hebben gelezen, scanlons promising young women) zichzelf in hun werk niet verbergen. misschien is dit de invloed die kate zambreno's heroines (ik herlas het vorige maand en dat was een goed idee, ik was vergeten hoezeer het over schrijven zelf gaat) op mij heeft—maar het is een opluchting, ik ben blij te zien dat het mogelijk is; dat de woorden niet weggebackspaced zijn; dat er geen how-to blijkt te zijn als het om schrijven gaat—dat er geen antwoord is op die vraag die me altijd bezig hield maar me er niet van weerhield te schrijven: hoe moet je schrijven? (een andere vraag waarnaar ik obsessief een antwoord zocht: hoe moet je leven? dezelfde vraag. het zelfde (non)antwoord.) schrijven doe je door te schrijven. altijd, schrijven.

they who found their voice, or a way towards it, by blogging. so much writing.
scanlon en cain being zambreno's “scribbling sisters”.

de laatste pagina's van heroines.
urging us, her “scribbling sisters”, to write “our own selves”.
urging us to “refuse to self-immolate”:

“i think what publishing can do is help cement one's own self-identity as a writer—one can do without it, of course, but eventually most writers feel some need for readers, for a communion with the outside. but perhaps the internet has changed this—perhaps the very act of having readers now makes authors of us. self-published, xeroxed in zines, blogged on livejournal, later tumblr, wordpress, xanga, blogger, in micropresses, in comments sections, we write in the margins.

the girl-student with her marilyn monroe purse who told me she wanted to write, desperately—but didn't have an agent. this is the idea we need to destroy. we need to foster our own method of agency.

we cannot wait around to be discovered. if you can't write masterpieces why write? the doctors said to zelda. (..) the point, perhaps, is to write—by god to write—to write and refuse erasure while we're living at least—and to use up all the channels possible through which to scream, to sing, to singe. all of these things. to write because we desire to, because we need to—and to refuse to be ignored. or stopped.

(..) the only way our narratives will be told is if we write them ourselves. i urge you to write your own selves, your true and complicated selves. my scribbling sisters. we are amateurs. we are dilettantes. we are all those terms they use to dismiss the girl writing. we need, perhaps, to reclaim these terms, as well as these categories of minor or outsider or illegitimate.

if i have communicated anything to you i hope it is the absolute urgency to write yourself, your body, your own experience. the absolute necessity for you to write yourself in order to understand yourself, in order to become yourself. i ask you to fight against your own disappearance. to refuse to self-immolate. or to launch yourself as a burning, glorious spectacle into outer space. to scratch yourself out and begin again, to die and resurrect.

a different sort of nerve is needed. to say fuck you to these internal and social prohibitions dictating what literature should be about. fuck you to the objective correlative. fuck the canon. fuck the boys with their big books.

for, after all, we must be our own heroines.” (zambreno/ heroines (semiotext(e)2012), p295-297)